GBM (Vietnamese tiếng Việt)

Glioblastoma là gì?
Glioblastoma hoặc glioblastoma đa dạng là một trong các khối u não phổ biến nhất, chiếm khoảng 12 là 15% của tất cả các khối u não. Tên của khối u thường được viết tắt là GBM. Dù GBM là ung thư não ác tính phổ biến nhất,, nó _ tương đối hiếm so với các bệnh ung thư khác như ung thư đại tràng hoặc ung thư phổi. Các tế bào trong glioblastoma giống như các tế bào astrocytes - chúng là những tế bào bình thường nuôi dưỡng và hỗ trợ các tế bào thần kinh cũng như đáp ứng với chấn thương của não. Người ta cho rằng một tế bào gốc hoặc tế bào astrocyte chưa trưởng thành là nguồn gốc của đột biến di truyền và phát triển thành tế bào ung thư glioblastoma. Những tế bào này có thể phát triển một cách nhanh chóng và có thể lây lan khắp não và chèn lấn các tế bào não thông thường.


GBM được phân loại như thế nào theo hệ thống của WHO?
Theo hệ thống phân loại của WHO, khối u cấp I là cấp thấp nhất - ít ác tính nhất, trong khi khối u cấp IV là ác tính nhất và có tiềm năng để phát triển một cách nhanh chóng và cấp tính. Tổ chức Y tế Thế giới phân loại GBM như một Astrocytoma cấp IV.


Những yếu tố liên quan đến GBM?
Yếu tố liên quan đến glioblastoma hiện giờ vẫn chưa được hiểu rõ. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy đàn ông thường bị glioblastoma hơn so với phụ nữ. Tỷ lệ GBM trong nam giới xấp xỉ 1.6 lần GBM trong nữ giới. Tỷ lệ GBM phát hiện ra nhiều nhất vào độ tuổi từ 50 và 84, với ít hơn 10% các trường hợp xảy ra ở trẻ em. Tỷ lệ GBM cao nhất là người chủng tộc da trắng không phải gốc Tây Ban Nha, kế đến là người gốc Tây Ban Nha. Tỷ lệ GBM thấp nhất trong chủng tộc người da đen không phải gốc Tây Ban Nha và người gốc Châu Á/Thái Bình Dương. Tiếp xúc trong thời gian dài với phóng xạ, hóa chất, và polyvinyl clorua có thể làm tăng nguy cơ phát triển GBM. Chế độ ăn uống, hút thuốc, và việc sử dụng điện thoại di động và liên kết với GBM chưa được khẳng định. Phần lớn các bệnh nhân GBM có khối u rời rạc, có nghĩa là họ không thừa hưởng gene ung thư. Hơn nữa, con của bệnh nhân có GBM không có nguy cơ bị GBM về sau này. Tuy nhiên, có những trường hợp hiếm hoi của GBM di truyền trong gia đình, có nghĩa là nguy cơ bị mắc bệnh GBM có thể được truyền cho con cháu.


Dấu hiệu và triệu chứng lâm sàn của GBM là gì?
Các dấu hiệu và triệu chứng lâm sàn của GBM khác nhau tùy thuộc vào kích thước, vị trí, và tỷ lệ tăng trưởng của khối u. Một số dấu hiệu phổ biến của glioblastoma bao gồm: nhức đầu, buồn nôn, lú lẫn, yếu, tê liệt, chóng mặt, co giật, và mất thăng bằng. Nếu bạn gặp bất kỳ những triệu chứng này, xin vui lòng liên hệ với bác sĩ càng sớm càng tốt để tìm rõ nguyên nhân. Cho dù khối u não có thể gây ra các triệu chứng trên, nhiều nguyên nhân khác cũng gây ra những triệu chứng trên.


Angiogram là gì? EEG là gì?
Các cách chẩn đoán khác bao gồm chụp động mạch (angiogram) - một phương pháp chẩn đoán cho thấy rõ các mạch máu trong não. Angiogram trợ giúp các bác sĩ giải thuật tìm hiểu rõ vị trí của khối u so với các mạch máu quan trọng trong não. Điện não đồ (EEG) là quy trình ghi lại hoạt động của não bằng cách đo xung độ và dòng điện của não trên da đầu. EEG rất hữu ích cho việc phát hiện các cơn co giật và rối loạn điện não đồ.


Nếu các thử nghiệm và chẩn đoán hình ảnh (ví dụ như MRI) cho thấy một khối u não. Tôi nên gặp bác sĩ nào để điều trị?
Chúng tôi gợi ý bạn hay đi gặp bác sĩ chuyên về bệnh ung thư não. Họ có thể là bác sĩ thần kinh chuyên khoa ung thư não (neuro-oncologist), bác sĩ ung bứu (oncologist), hoặc bác sĩ giải phẫu thần kinh. Bác sĩ gia đình của bạn có thể có thể giúp bạn tìm một chuyên gia trong ung thư não. Thông thường tại các trung tâm điều trị U não, bác sĩ giải phẫu thần kinh (neurosurgeon), bác sĩ thần kinh chuyên khoa ung thư não, bác sĩ chẩn đoán hình ảnh não (neuroradiologists), và bác sĩ chuyên về bệnh học (neuropathologists) sẽ làm việc trong một nhóm, phối hợp chặt chẽ với nhau để chẩn đoán và điệu trị bệnh cho một bệnh nhân.


Mục đích của cuộc phẫu thuật là gì?
Nếu có thể, bác sĩ giải phẫu sẽ cố gắng để loại bỏ tất cả các tế bào ung thư để giảm bớt áp lực lên não ở khu vực chung quanh mà không làm tổn hại đến chức năng thần kinh. Trong hầu hết các ca GBM, phẫu thuật đều khả thi và hiệu quả trong để kềm chế khối u. Giải phẫu não (craniotomy) là ca phẫu thuật phổ biến nhất. Hộp sọ sẽ được mở ra trong ca giải phẫu. Bác sĩ giải phẫu sẽ cắt một vết mổ nhỏ trên da đầu, mở một phần hộp sọ để đến được não. Phần lớn khối u sẽ được lấy ra trong khả phạm vi cho phép. Sau ca phẫu thuật, da đầu được đóng lại bằng staples (đinh kẹp) hoặc khâu lại. Bệnh nhân sau đó được đưa đến đơn vị chăm sóc đặc biệt (ICU) để phục hồi.


Trong ca phẫu thuật, sinh thiết hoặc/và cắt bỏ khối u có thể được thực hiện. Thế nào là một sinh thiết? Cắt bỏ khối bao gồm những gì?
Sinh thiết là một thủ tục phẫu thuật, bác sĩ giải phẫu thần kinh sẽ lấy một mẫu mô nhỏ từ khối u và chuyển cho một bác sĩ chuyên khoa bệnh lý kiểm tra mô khối u dưới kính hiển vi hoặc với các xét nghiệm DNA. Bác sĩ chuyên bệnh lý sẽ đưa ra một chẩn đoán có thể giúp các bác sĩ giải phẫu thần kinh và bác sĩ chuyên khoa ung thư quyết định các bước điều trị tốt nhất. Tùy thuộc vào kết quả chẩn đoán, cắt bỏ khối u có thể được thực hiện. Cắt bỏ khối u là một phẫu thuật mà bác sĩ giải phẫu sẽ cắt những phần có thể của khối u.


Điều gì sẽ xảy ra với các mô khối u khi nó đã được phẫu thuật từ não của tôi?
Qui trình chuẩn để xử lý và lưu trữ đủ mô khối u trong khối sáp mà sau đó có thể được sử dụng cho một loạt các nghiên cứu để có thể đưa ra một chẩn đoán chính xác. Tại thời điểm phẫu thuật, nếu còn mô khối u sau khi chuyển cho bác sĩ giải phẫu bệnh để chẩn đoán, những mô này sẽ được hóa đông cực lạnh bằng nitơ lỏng học tủ đông đặc biệt cho các mô sinh học. Thử nghiệm điều trị thử nghiệm hoặc các thử nghiệm lâm sàng đôi khi cần 200-400 mg mô đông lạnh (0,5 cm3 hoặc mẫu mô có kích thước bằng hạt đậu) để được tham gia. Nếu bạn muốn tham gia một thử nghiệm lâm sàng nào đó, hãy hỏi thêm thông tin từ các bác sĩ phụ trách thử nghiệm lâm sàng trước khi phẫu thuật và thông báo với bác sĩ giải phẫu thần kinh của bạn để họ có thể phối hợp với các nhân viên thử nghiệm lâm sàng.


Hiện tại có những phương pháp điều trị nào cho GBM?
Với những tiến bộ công nghệ hiện nay, nhiều phương pháp điều trị mới đem lại nhiều hy vọng cho các bệnh nhân bị glioblastoma, khối u não ác tính nhất. Phác đồ điều trị điển hình cho bệnh nhân glioblastoma bao gồm phẫu thuật, và sau đó là xạ trị và hóa trị liệu. Tuy nhiên, đôi khi bệnh nhân sẽ tránh không qua xạ trị hoặc hóa trị vì không phải tất cả mọi người có thể chịu đựng được tất cả các phương pháp điều trị. Ngoài việc điều trị tiêu chuẩn, tiêm chủng vắc-xin và các liệu pháp phân tử (molecular targeted therapies) đang được thử nghiệm trên khắp đất nước. Một bác sĩ chuyên khoa thần kinh có thể cung cấp cho bạn thông tin liên quan đến những thử nghiệm lâm sàng đó. Trang web www.ClinicalTrials.gov có một công cụ để tìm kiếm các thử nghiệm glioblastoma trong cả nước và trong thành phố của bạn.


Điều gì là quan trọng cần biết về phóng xạ?
Sau khi khối u đã được cắt bỏ sau ca mổ, khu vực xung quanh khối u của não thường được điều trị với bức xạ. Xạ trị sử dụng năng lượng x-quang cao (bức xạ ion hóa - ionizing radiation) để ngăn chặn các tế bào ung thư phân chia. Nó có thể làm chậm lại hoặc ngăn chặn sự phát triển của các khối u còn lại, bằng cách phá hủy DNA của các tế bào.


Có những loại xạ trị khác nhau như thế nào?
Xạ trị thông thường cung cấp một chùm bức xạ bên ngoài khu vực của não bộ có chứa các khối u. Thông thường các bệnh nhân nhận được khoảng 30 xạ trị, trong suốt sáu tuần. Một liều điển hình của là 1,8-2,0 Gy (Gray), với liều tổng cộng khoảng 50-60 Gy. Các liều bức xạ thực tế có thể phụ thuộc vào khoảng cách của khối u trong não với các cấu trúc não dễ bị tổn thương và phụ thuộc vào thể trạng bệnh nhân. Ví dụ, bệnh nhân lớn tuổi có thể không thể chịu đựng được một số phác đồ bức xạ. Stereotactic Radiotherapy (SRS) có thể được chọn trong một số ca bệnh. Trong SRS, một liều duy nhất của bức xạ được nhắm vào khối u để tiêu diệt tất cả các tế bào ung thư trong khu vực đó.


Những ảnh hưởng của bức xạ là gì?
Tác dụng phụ ngắn hạn thường gặp nhất của xạ trị là mất khẩu vị, mệt mỏi, và buồn nôn. Mất trí nhớ ngắn hạn, phản ứng da, và rụng tóc cũng có thể xảy ra. Tác dụng phụ lâu dài có thể bao gồm: vấn đề với thăng bằng, lý luận và suy nghĩ. Bởi vì tiếp xúc lâu dài với bức xạ ion hóa có liên quan đến sự hình thành các khối u GBM, sau đó tái phát của khối u có thể phát sinh.


Hóa trị là gì?
Sau khi phẫu thuật và xạ trị, bệnh nhân có thể được điều trị hóa trị dưới sự chỉ đạo của bác sĩ chuyên khoa ung thư hệ thần kinh. Hoá trị liệu là một loại điều trị sử dụng thuốc ức chế hoặc tiêu diệt các tế bào ung thư. Thuốc được đưa ra trong các chu kỳ khác nhau tùy thuộc vào loại thuốc được sử dụng. Thuốc có thể được uống hoặc được tiêm vào tĩnh mạch. Các loại thuốc hóa trị phổ biến nhất là temozolomide (Temodar), lomustine (CCNU), và carmustine (BCNU).


Tôi có nên vào thử nghiệm lâm sàng?
Điều quan trọng là biết rằng phương pháp điều trị tiêu chuẩn đã có hiệu quả được chứng thực trong một khoảng thời gian của bệnh. Nhiêu, hoặc hầu hết các các bệnh nhân GBM đều tham gia thử nghiệm lâm sàng về giai đoạn sau của căn bện. Nhưng hãy hiểu rằng phương pháp điều trị thử nghiệm trong các thử nghiệm lâm sàng có thể có hoặc không có tác dụng. Trong bất kỳ trường hợp nào, các thử nghiệm lâm sàng thường cung cấp thông tin rất có giá trị mà có thể giúp đỡ người bệnh khác trong tương lai. Ngoài ra, bệnh nhân có thể nhập vào một số thử nghiệm lâm sàng một khi các phương pháp điều trị tiêu chuẩn không làm việc. Quyết định để nhập hoặc không nhập vào một thử nghiệm có thể được thảo luận với bác sĩ của bạn và gia đình của bạn. Bác sĩ, bác sĩ ung thư và bạn bè trong nhóm hỗ trợ có thể để giúp bạn hiểu thêm về thử nghiệm lâm sàng và hỗ trợ quyết định của bạn.


Điều gì sẽ xảy ra sau khi điều trị?
Sau khi đã qua hết phác đồ điều trị, bệnh nhân được kiểm tra bởi các bác sĩ (kiểm tra thần kinh) và được chụp MRI hoặc CT để kiểm tra khối u tái phát.


Tôi đã tìm thấy một bác sĩ nhưng nơi tôi có thể nhận được thêm thông tin và để được hỗ trợ?
The National Brain Tumor Society cung cấp một loạt các thông tin và các nguồn lực khác. Trang web của họ là www.braintumor.org. Trang web của họ cho các nhóm hỗ trợ khối u não có thể được truy cập tại đây. Các nhóm hỗ trợ bao gồm bệnh nhân u não và gia đình họ, bạn bè, và đôi khi các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Họ gặp gỡ thường xuyên và hiểu rõ những gì bạn sẽ trải qua. Họ có thể chia sẻ với bạn những gì họ từng trải và cung cấp hỗ trợ tinh thần. Chương trình khối u não tại các trung tâm y tế lớn cũng có thể có các nhóm hỗ trợ riêng. The Brain Tumor Society cũng có một cuốn sách nhỏ miễn phí gọi là "Hướng dẫn cần thiết khi các khối u não" mà bạn có thể tải về tại đây. Quỹ Musella Foundation for Brain Tumor Research and Information Inc. cung cấp một tập tài liệu PDF tải về được gọi là "Hướng dẫn cho người mới được chẩn đoán ung thư não" tại đây. The Pediatric Brain Tumor Foundation cung cấp thông tin cho các gia đình có trẻ em bị ung thư não tại đây.


Tôi là một bác sĩ gia đình hoặc nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe khác và muốn biết thêm thông tin. Tôi có thể đi đâu?
Bác sĩ chuyên khoa ung thư tại trung tâm y tế của quý vị là một nơi tốt nhất để bắt đầu. Để biết thêm thông tin, bác sĩ chuyên khoa ung thư thần kinh tại một trung tâm y tế lớn ở gần hoặc xa bạn thường rất vui khi được nói chuyện với bạn và cung cấp tư vấn. Danh sách các bác sĩ chuyên khoa ung thư thần kinh thường được liệt kê dưới chương trình Brain Tumor Program ỏ Neuro-oncology trên các trang web của trung tâm y tế. Những hướng dẫn về ung thư não đang ở trên cũng là nguồn tin hữu ích. The Central Brain Tumor Registry of the United States cung cấp số liệu thống kê chi tiết về các khối u não bao gồm thời gian sống của các loại khối u khác nhau phân theo độ tuổi và chủng tộc.


Là một nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe, tôi muốn để có được các tài liệu giáo dục cho các bệnh nhân của tôi được hỗ trợ hoặc dân tộc thiểu số. Tôi có thể đi đâu?
Intercultural Cancer Council (ICC): ICC cung cấp các thông tinh về ung thư cho các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe liên quan đến các dân tộc thiểu số bao gồm cả cho người Mỹ gốc Phi, người Mỹ gốc La Tinh, Hawaii / Thái Bình Dương, người Mỹ bản địa. Vui lòng truy cập www.iccnetwork.org

Redes En Accion: Mạng lưới nghiên cứu Ung thư quốc gia Mỹ La tinh (The National Latino Cancer Research Network) là một tỗ chức được National Cancer Institute tài trợ để chống ung thư trong các bệnh nhân Latino. Họ cung cấp đào tạo và thông tin cho các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khoẻ. Vui lòng truy cập www.redesenaccion.org


QUAN TRỌNG:
Các thông tin được cung cấp trong blog này nhằm mục đích giáo dục. Các thông tin và dịch thuật có thể không hoàn hảo. Xin vui lòng gặp một bác sĩ có giấy phép hành nghề tại tiểu bang nơi bạn đang chữa bệnh để được hướng dẫn cụ thể về tình hình sức khoẻ của quý vị.

GBM (Russian Pусский )

Что такое глиобластома?

Глиобластома или мультиформная глиобластома это одна из наиболее распространенных форм опухолей головного мозга составляющая приблизительно 12-15%. Название опухоли обычно представляется в виде сокращения ГБМ. Несмотря на то что ГБМ наиболее распространенный и агрессивный вид опухоли головного мозга, она встречается относительно реже чем рак кишечника или рак легких. Глиобластома развивается из глиальных клеток - астроцитов, которые в норме oбеспечивают нервным клеткам поддержку и защиту. Считают что стволовые клетки или незрелые астроциты с генетическими нарушениями иницируют аномальный рост популяции глиобластомных клеток. Эта популяция клеток быстро разрастается и поражает нормальные клетки головного мозга.

Классификация  ГБМ по системе Всемирной Организации Здравоохранения

В соответствии с ВОЗ опухоль I степени является низшей степенью с менее злокачественными свойствами, в то время как опухоль IV степени более злокачественна и агрессивна. ВОЗ классифицирует ГБМ как астроцитому IV степени.

Факторы риска ГБМ 

В большинстве случаев факторы риска ГБМ остаются неизвестными. Однако, научные данные указывают на то что глиобластома чаще диагностируется у мужчин чем у женщин, в сотношении 1,6 : 1. Число клинических случаев глиобластомы достигает пика в возрастной группе 50-84 лeт и менее чем 10% у детей. Большинство случаев ГБМ также приходится на белую и лaтиноамериканскую популяции. Среди афроамерикацев и азиатов/жителей тихоокеанских островов частота встречаемости ГБМ наименьшая. Постоянное воздействие радиации, химических веществ и поливинил хлорида может увеличить риск развития ГБМ. Достоверно не установлена связь между диетой, курением, использованием сотового телефона и развитием ГБМ. Большая часть пациентов с ГБМ характеризуется как больные со случайно приобретенной опухолью без видимой генетической предрасположенности к заболеванию. Более того, дети этих пациентов менее подвержены ГБМ. Хотя, в редких случаях установлена семейная ГБМ при которой риск развития ГБМ может передаваться потомкам.

Некоторые симптомы ГБМ

Симптомы ГБМ разнообразны и зависят от размера, расположения и скорости роста опухоли. Они включают в себя головную боль, рвоту, растеренность, слабость, онемение, головокружение, судороги и потерю равновесия. Если вы обнаружили в себе такого рода симптомы, пожалуйста, обратитесь к врачу для установления причины. Опухоль головного мозга а также и другие неврологические заболевания могут причиной подобных сиптомов.

Что такое ангиограмма, ЭЭГ и МРТ?

Методы диагностики ГБМ включают в себя ангиограмму, которая показывает сосуды головного мозга и помогает хирургу определить близость расположения опухоли к основным сосудам головного мозга. Электроэнцефалограмма (ЭЭГ) это тест электрической активности головного мозга, который помогает в установлении эпилептогенного очага или других аномалий электрической активности головного мозга. Магнитно-резонансная томография (МРТ) в  помогает при предварительной диагностике  определении и в трехмерного расположения опухоли относительно критических структур головного мозга.

К какому врачу следует обратиться

Мы рекомендуем обращаться к опытным в области рака головного мозга врачам, таким как нейроонколог, онколог или нейрохирург. Ваш непосредственный врач может помочь вам найти хорошего специалиста в области рака головного мозга. Чаще всего квалифицированную помощь вы можете получить в онкологических центраx объединяющих врачей различных специальностей, нейрохирургов, нейроонкологов, нейрорадиологов и нейропатологов.

Для чего нужна хирургия?

По возможности хирург пытается удалить как можно больше раковой опухоли для снижения давления на окружающие ткани без повреждающего воздействия на основные функции головного мозга. В большистве случаев краниотомия или вскрытие черепной полости с последующим удалением опухоли является эффективным методом лечения ГБМ. По окончании операции целостность черепа восстановливается и больной поступает в отделение интенсивной терапии для постепенной реабилитации.

Биопсия и/или резекция могут быть сделаны во время операции. Что такое биопсия и резекция?

Биопсия это хирургическая операция при которой нейрохирург берет небольшую часть опухоли на пробу. После чего патолог исследует ткань с помощью микроскопа или генетических тестов. Патолог устанавливает диагноз на основании которого нейрохирург или онколог принимают решение о дальнейшем лечении или резекции опухоли. Резекция это хирургическая операция по удалению опухоли при которой нейрохирург максимально вырезает опухоль.

Что происходит с удаленной опухолевой тканью дальше?

Обычно часть удаленной опухолевой ткани фиксируется в формалине и спирте, а затем погружается в парафин. Так, опухолевая ткань, ввиде парафиновых блоков может хранится годами и использоваться в диагностических и научных целях. В тоже время, часть опухолевой ткани может быть заморожена в жидком азоте с последующим хранением при ультра-низких температурах. Иногда 200-400 мг замороженной ткани (0,5 cm³, размер горошины) требуется для пробных экспериментальных или клинических исследований. Если вы заинтересованы в участии в таких исследованиях, во-первых, вам следует получить более подробную информацию у врача ответственного за проведение клинических исследований. Во-вторых поставить в известность своего нейрохирурга о вашем решении с тем чтобы он заблаговременно скоординировал свои действия с действиями персонала ответственного за клинические исследования.

Каковы методы лечения ГБМ?

Современные методы лечения вселяют надежду больным с ГБМ на выздоровление. Обычно лечение включает в себя хирургическое вмешательство с последующей лучевой и химиотерапией. Однако, в некоторых случаях лучевая и химиотерапии могут быть противопоказаны из-за сильных побочных эффектов. В дополнение к стандартным методам лечения, существуют и другие, такие как вакцинация и целевая терапия. Более подробную информацию о новых методах лечения и проводимых клинических испытаниях вы можете получить у врача нейро-онколога или на вебсайте www.ClinicalTrials.gov

Что необходимо знать о лучевой терапии? 

После удаления опухоли, окружающие ткани головного мозга подвергаются облучению. В лучевой терапии обычно используют рентреновское излучение (ионизирующая радиация) для повреждение клеточной ДНА и остановки деления раковых клеток.

Типы лучевой терапии

При лучевой терапии облучается область головного мозга пораженная опухолью. Обычно, курс составляет  50-60 Gy (Gray), который пациент получает дробно по 1,8-2,0 Gy в течении шести недель. Доза облучения может варьироватьв зависимости от месторасположения опухоли и предрасположенности больного к облучению. Например, пожилые пациенты могут переносить не все режимы облучения. В некоторых случаях применяется Стереотаксическая Радиохирургия (SRS), при которой опухоль облучается точно направленным лучом с целью максимального уничтожения раковых клеток в определенном месте.

Каковы побочные эффекты лучевой терапии? 

Временные побочные эффекты после облучения связаны с потерей аппетита,слабостью тошнотой, а также могут наблюдаться потеря памяти, кожные реакции и выпадение волос. К побочным эффектам более стойкого характера относятся проблемы с координацией и интеллектуальными способностями. Ионизирующее излучение (облучение) помимо повреждающего воздействия может также и возобновить рост опухоли.

Что такое химиотерапия?

После хирургического удаления опухоли и последующей лучевой терапии, врачом может быть назначена химиотерапия. Химиотерапия использует лекартвенные вещества которые уничтожают раковые клетки. Лекарства назначают  курсом, орально или внутривенно. К наиболее распространенным препаратам относятся темозоломид (Temodar), ломустин (CCNU) и кармустин (BCNU).

Следует ли принимать участие в клинических испытаниях?

Важно знать что методы лечения заболеваний устанавливаются годами. Многие больные с ГБМ принимают участие в клинических испытаниях, но помните что эффективность экспериментального лечения спорна. С другой стороны данные полученные в ходе клинических испытаний обеспечивают фундамент для разрабоки новых методов лечения. Свое решение об участии в тех или иных клинических исследованиях больной должен обсудить с лечащим врачом и членами своей семьи. Определенную помощь в понимании проблемы и приняти правильного решения могут также оказать специалисты онкологи и друзья из группы поддержки.

После лечения

После того как лечение завершено, врач анализирует состояние больного на основании данных МРТ и компьютерной томографии на предмет повторного роста опухоли.

Помимо врача где еще можно получить дополнительную информацию и поддержку?

Национальное общество опухолей головного мозга предоставляет разнообразную информацию и полезные ресурсы на их вебсайте www.braintumor.org/ . Например, вы можете связаться с больными или с их семьями и друзьями на сайте www.braintumor.org/patients-family-friends/find-support/, где регулярно обсуждаются различные вопросы морального и практического значения связанные с онкологическим заболеванием. Программы связанные с проблемой опухолей головного мозга при медицинских центрах также могут иметь свои группы поддержки. Национальное общество опухолей головного мозга также предоставляет бесплатную брошюру ” Руководство по опухолям головного мозга” которую можно скопировать с www.braintumor.org/patients-family-friends/about-brain-tumors/publications/essentialguide.pdf. Фонд Муселла предоставляет брошюру ” Руководство для больных с опухолями головного мозга”, которую можно загрузить на http://www.virtualtrials.com/faq/PatientGuide2010.pdf. Фонд Детских Опухолей Головного Мозга обеспечивает информацией семьи с больными детьми которую можно найти на сайте http://www.pbtfus.org/about/ .

Как практикующий врач или работник здравоохранения я хочу получить более подробную информацию. Куда мне следует обратиться?

Если вы врач и хотите получить более подробную информацию то лучше всего обратиться к онкологу из близлежащего медицинского центра. Список врачей нейро-онкологов вы можете найти на вебсайтах медицинских центров в разделах посвященных опухолям головного мозга. Американский центральный офис опухолей головного мозга предоставляет статистическую информацию включая продолжительность жизни пациентов  в зависимости от вида опухолей, возраста и расовой принадлежности.

Как работник здравоохранения я хотел бы получить образовательные материалы для пациентов различных категорий. Куда мне следует обратиться?

Если вы врач и хотите получить учебный материал для пациентов с недостаточным медицинским обеспечением, то вам следует обратиться в Межкультурный Совет по вопросам рака, www.iccnetwork.org ,который предоставляет фактический материал относительно раковых заболеваний среди афро-американцев, выходцев из Латинской Америки, гавайцев/жителей тихоокеанских островов и коренных индейцев.

Национальная сеть исследований рака среди выходцев из Латинской Америки, www.redesenaccion.org основанная Национальным институтом рака, обеспечивает подготовку врачей и предоставляет различные ресурсы для борьбы с раком среди латино-американцев.

ВАЖНОЕ:

Информация представленая в этом блоге предназначена для образовательных целей. Для получения медицинской помощи вам следует обратиться к врачу по месту жительства.

GBM (Farsi-فارسی)

گلیوبلاستم چیست؟ 

گلیوبلاستم یا گلیوبلاستم مولتیفرم یکی از شايع ترین تومور‌های مغز است که در حدود 12 تا 15 درصد از کل تومر‌های مغز را شامل میشود. نام این تومور به طور معمول به GBM مخفف میشود. با اینکه GBM شايع ترین تومور مغز میباشد در مقایسه با سایر تومورها از جمله کولون و ریه دارای شیوع کمتری است. سلول‌های گلیوبلاستم بسیار شبیه به آستروسیتها- سلول‌های تغذیه کننده‌ و پشتیبانی کننده‌ی نورون‌های مغز- که همچنین نقش مهمی در آسیب‌های مغزی دارا هستند, میباشند. فرضیه این است که یک سلول مادر یا یک آستروسیت نابالغ که تحت تغییر ژنتیکی واقع میشود, سلول اصلی است, که در نهایت رشد کرده و جمعیت سرطانی گلیوبلاستم را تشکیل میدهد. این جمعیت سرطانی میتوانند سریع رشد کرده و در بافت مغز در بین سلول‌های نرمال نفوذ کنند 

GBM چگونه در سیستم WHOطبقه بندی میشود؟ 

با توجه به سیستم درجه بندی WHO, تومور‌های درجه 1 دارای کمترین درجه برخیمی هستند در حالی که تومور‌های درجه 4 بدخیمترین تومور‌ها میباشند که دارای قابلیت رشد سریع  و عملکرد تهاجمی هستند.WHO تومور GBM را به عنوان آستروسیتم درجه 4 طبقه بندی میکند. 

ریسک فاکتور‌های GBM چیست؟
ریسک فاکتورهایGBM   اکثرا ناشناخته هستند. اما مطالعات نشانداده اند که مردها به طور شایع بیشتر از زنها دچار گلیوبلاستم میشوند. نسبت GBM در مردها به زنها 1.6/1 میباشد. بیشترین وقوع GBM در سنین 50 تا 84 سال اتفاق می ا فتد و وقوع آن در بچه ها کمتر از 10 درصد میباشد. بیشترین شیوع GBM در سفید پوستان غیر اسپانیایی و سپس در اسپانیایی ها دیده شده است. سیاه پوست‌های غیر اسپانیای تبار و آسیای ها دارای کمترین شیوع GBM هستند. قرار گرفتن دایمی در معرض اشعه رادیوییی یونیزه کنند, مواد شیمیایی, پلی وینیل کلراید میتواند شانس وقوع GBM را افزایش دهد. تاکنون رابطه‌ی مستقیمی بین رژیم غذایی, سیگار و استفاده از تلفن همراه و GBM اثبات نشده است. اکثر بیماران مبتلا به GBM به صورت تک گیر دچار تومور شده اند به این معنا که احتمال به ارث بردن ژن خاص که آنها را در معرض ابتلا به GBM قرار دهد بسیار کم تخمین زده شده است, و همچنین در فرزندان این بیماران افزایش احتمال وقوع GBM مشاهده نشده است. با این وجود مورد‌های محدودی از GBM فامیلیال که در آن GBM به فرزندان منتقل شده مشاهده شده است. 

نشانه ها و علامت های  GBM چیست؟
نشانه ها و علامت های GBM با توجه به سایز تومور, محل و سرعت رشد تومور تغییر میکند. تعدادی از نشانه‌های GBM شامل سردرد, استفراغ, گیجی, ضعف, بیحسی, سرگیجه, تشنج و از دست دادن تعادل میباشد. اگر شما هر کدام از این نشانه ها را تجربه کردید, لطفا هر چه سریع تر با پزشک برای ارزیابی این نشانه ها تماس بگیرید. علاوه بر نشانه‌های ذکر شده تومور‌های مغز میتوانند علایم نورولوژیکی متعدد دیگری را نیز نمایش دهند.

گلیوبلاستم چگونه تشخیص داده میشود؟
تشخیص گلیوبلاستم ابتدا با گرفتن شرح حال کامل و معاینه نورولوژیکی شروع میشود. سپس پزشک معالج در صورت نیاز ممکن است از CT اسکن, MRI , PET اسکن یا در مو‌اقعی از بیوپسی برای تشخیص استفاده کند .

CT اسکن  -توموگرافی کامپیوتری- چیست؟
CT اسکن نوعی دستگاه X-Ray است که برای به دست آوردن تصویرهای دو بعدی مغز با جزییات دقیق از کامپیوتر استفاده میکند. CT اسکن توده ها را افتراق میدهد و همچنین برای دیدن خونریزی و رسوبات کلسیم در جراحات بسیار مفید میباشد. لطفا آگاه باشید که CT اسکن دارای آشعه های رادیویی یونیزه کنند میباشد .

MRI چیست؟
MRI اسکن تصاویری از مغز با استفاده از کامپیوتر و اشعه مغناطیسی, ایجاد میکند که توسط آن می توان تومور مغز را تشخیص داد. بر خلاف CT اسکن, MRI دارای رادیاسیون نمیباشد و همچنین تصاویر با دقت بیشتری را به وجود می آورد. MRI میتواند بصورت تنها استفاده شود, یا به همراه CT اسکن که میتواند اطلاعات متفاوتی از مغز را در اختیار ما قرار دهد. 

پوزیترن امیشن توموگرافی PET- اسکن- چیست؟
PET اسکن تغییرات -فعالیت- داخل سلول را نمایان میکند. مقادیر کمی از گلوکز-قند- رادیواکتیو تزریق میشود و در پی آن سرعت جذب قند در سلول های سرطانی اندازه گیری میشود. بعد از اندازه گیری فعالیت مغز, PET اسکن اطلاعات را به کامپیوتر منتقل کرده و یک تصویر زنده به نمایش میگذارد. توسط آن پزشکان میتوانند سرعت رشد تومور را مشخص کنند, و همچنین در مواقعی تفاوت بین بافت اسکار, نکروز-بافت مرده- و بازگشت تومور را تشخیص دهند. 

آنژیوگرام چیست؟ EEG چیست؟

سایر ابزاری که به تشخیص کمک میکند شامل آنژیوگرام, وسیله ای که توسط آن عروق خونی مغز مشاهده میشود , میباشد. این وسیله برای کمک به جراح در تعیین میزان نزدیکی تومور به عروق مغز استفاده میشود. الکترونسفالوگرام) (EEGوسیله ای برای مشاهده ی فعالیت مغز توسط اندازه گیری ایمپالس ها و جریان الکترییکی مغز میباشد. این وسیله در کمک به تشخیص تشنج و سایر جریانات الکتریکی غیر طبیعی مغز مورد استفاده قرار میگیرد. 

هنگامی که تست ها و تصاویر مغزی -برای مثال -MRI  حاکی از تومور مغزی هستند, به کدام پزشک باید مراجعه کرد؟
ما پیشنهاد میکنیم به پزشکی که سرطان‌های مغزی متفاوتی را درمان میکند مراجعه شود. از جمله میتوان به نورو- اونکولوژیست, اونکولوژیست و جراح مغز اشاره کرد. پزشک معالج شما میتواند به شما در پیدا کردن پزشک متخصص سرطان مغز کمک کند. به طور معمول در مراکز تشخیص تومور مغزی نورو- اونکولوژیست, جراح مغز , نورورادیولوژیست- و نوروپاتولوژیست- در یک مجموعه کار میکنند و به عنوان یک تیم در تشخیص و درمان بیماران عمل میکنند.

هدف از جراحی چیست؟
در صورت امکان, جراحان کوشش میکنند تا تمامی بافت سرطانی را خارج کنند تا از فشار روی بافت مغز اطراف تومور بدون صدمه زدن به عملکرد نورولوژیکی مغز, کاسته شود. در اکثر موارد GBM, جراحی قابل انجام است و در مقابله علیه تومور بسیار مفید  واقع میشود. کرانیوتومی شايع ترین روش جراحی است که در آن جمجمه یا کرانیوم باز میشود. جراح مغز, برش کوچکی در جمجمه ایجاد میکند و قسمتی از جمجمه را برداشته تا به بافت مغز دسترسی پیدا کند. سپس تمامی مقادیری از تومور که قابل برداشت است, جراحی میشود. بعد از اتمام عمل جراحی, جمجمه توسط بخیه بسته میشود. بیماران سپس به ICU (بخش مراقبت های ویژه) برای بهبودی منتقل میشوند.

حین جراحی, ممکن است بیوپسی و/یا رسکشن انجام شود. بیوپسی چیست؟ رسکشن چیست؟
بیوپسی یک روش جراحی است که توسط آن جراح مغز قسمت کوچکی از بافت را به عنوان نمونه برداشت میکند و آن را برای بررسی به پاتولوژیست - پزشکی که در بررسی بافت زیر میکروسکوپ یا توسط تست ژنتیکی تخصص دارد- میدهد. سپس پاتولوژیست, جراح مغز و اونکولوژیست را از تشخیص آگاه کرده که در تصمیم گیری مراحل بعدی کمک کنند میباشد. با توجه به تشخیص بیماری, رسکشن ممکن است انجام شود. رسکشن نوعی جراحی است که در آن تمامی مقادیری از تومور که قابل برداشت هستند جراحی و خارج  میشوند.

چه اتفاقی برای بافت تومور خارج شده از مغز می افتد؟
پروسه ی استاندارد به این طریق میباشد که بافت تومور, پروسس شده و در بلاک هایی از واکس برای مطالعات مختلف ذخیره میشود تا بتوان تشخیص دقیق را در هنگام جراحی به دست آورد. در صورتی که بافت کافی بعد از برداشت بافت مورد نیاز پاتولوژیست, باقی بماند, آن را در دمای بسیار کم به صورت یخ زده در نیتروژن مایع یا در فریزر‌های مخصوص نگاه داری میکنند. در مواقعی ,کلینیکال ترایال ها یا ترایال های آزمایشی درمانی , 200 تا 400 میلیگرم بافت (0.5 cm³ یا اندازه ی نخود) برای شروع نیازمند هستند. اگر شما تمایل به شرکت در کلینیکال ترایال خاصی هستید, اطلاعات مورد نیاز خود را از پزشک مربوطه ی  کلینیکال ترایال قبل از انجام جراحی, دریافت کنید و به جراح مغز خود انتقال داده, تا باهم هماهنگی لازم را داشته باشند.  

چه درمانهایی برایGBM هم اکنون در دسترس میباشد؟
با پیشرفت تکنولوژی امروزه, درمانهای جدید, امید زندگی  در بیماران مبتلا به -GBM متهاجم ترین تومور مغزی- را افزایش می دهند. به طور معمول درمان گلیوبلاستم شامل جراحی و در پی آن رادیاسیون و کموتراپی میباشد. با این وجود در مواقعی رادیاسیون و کموتراپی به دلیل عدم تحمل بیمار, قابل انجام نمی باشد. علاوه بر این درمان ها, واکسیناسیون و درمانهای مولکولار, در حال آزمایش در کلینیکال ترایال های متفاوت می باشند. برای اطلاعات بیشتر در مورد این ترایال ها میتوانید به یک نورو اونکولوژیست مراجعه کنید. همچنین در سایت www.ClinicalTrials.gov میتوانید ترایال های مربوط به گلیوبلاستوم را در شهر یا ایالات خود جستجو کنید. 

اطلاعات مهم در مورد رادیاسیون چیست؟
بعد از اینکه تومور توسط کرانیوتومی برداشته شد, بافت مغزی اطراف آن تحت رادیاسیون قرار میگیرند. در ردیاسیون برای متوقف کردن رشد سلول های سرطانی از X-Ray با انرژی بالا (اشعه یونیزه) استفاده میشود. با اینکار به دلیل صدمه ای که امواج یونیزه رادیویی به DNA سلول وارد میکنند میتوان رشد تومور باقی مانده را متوقف یا کاهش داد.

انواع روش های رادیوتراپی چیست؟
رادیوتراپی کانونشنال شامل تابانیدن اشعه رادیویی از خارج مغز به قسمت حاوی تومور میباشد. به طور معمول بیماران تقریبا 30 مرتبه در طول 6 هفته تحت رادیوتراپی قرار میگیرند. دوز رادیوتراپی به طور معمول هر بار 1.8-2.0 Gy)Gray),و در مجموع 50-60 Gy میباشد. میزان دقیق رادیاسیون بستگی به بیمار و مقدار نزدیکی تومور مغزی به عناصر حساس مغز, دارد. برای مثال یک بیمار بسیار مسن ممکن است قادر به تحمل برخی از انواع رادیوتراپی  نباشد. استریوتاکتیک رادیوسرجری (SRS) هم در برخی موارد در دسترس میباشد. حین SRS, یک دوز رادیاسیون جهت از بین بردن تمامی سلول های سرطانی به کار میرود. 

عوارض جانبی رادیاسیون چیست؟
عوارض کوتاه مدت شايع در رادیوتراپی شامل کاهش اشتها, ضعف و تهوع میباشد. از دست دادن حافظه کوتاه مدت, واکنش های پوستی, و ریزش مو نیز ممکن است رخ دهد. عوارض بلند مدت ممکن است شامل مشکلات تعادل, تفکر و استدلال باشد. همچنین بیماران ممکن است بعد از مدتی دچار بازگشت تومور GBM شوند زیرا قرار گرفتن پیوسته در معرض اشعه یونیزه کنند رادیویی خود از عوامل مربوط به تشکیل تومور GBM میباشد. 

کموتراپی چیست؟
بعد از جراحی و رادیاسیون, ممکن است کموتراپی توسط نوروانکولوژیست تجویز شود. کموتراپی درمانی است که از دارو‌های متفاوت جهت مهار یا از بین بردن سلول های سرطانی استفاده میشود. کموتراپی در سیکل های متفاوت بر اساس نوع داروی تجویز شده استفاده میشود. داروها معمولا از طریق دهان و یا تزریق در سیاه رگ ها تجویز میشوند. شايع ترین دارو‌های کموتراپی شامل تموزولوماید ( تمودار) لوموستین (CCNU) و کارموستین (BCNU) میباشد.

آیا من میتوانم درکلینیکال ترایال شرکت کنم ؟
مهم است که بدانید درمانهای استاندارد در دوره های زمانی متفاوت مواثر واقع شده اند. بسیاری از بیماران مبتلا به GBM در کلینیکال ترایال ها شرکت کرده اند, اما لطفا آگاه باشید که درمان های آزمایشی در این ترایال ها ممکن است مواثر واقع شوند یا بر عکس. در هر صورت کلیینیکال تریال ها اطلاعات بسیار مفیدی ارائه میدهند که میتواند به سایر بیماران در آینده کمک کند. همچنین شما میتوانید هنگامی که سایر درمانها مواثر واقع نشد در کلینیکال تریال شرکت کنید. بهتر است برای تصمیم گیری جهت ورود یا عدم ورود به کلینیکال تریال با پزشک و خانواده ی خود مشورت کنید. پزشک شما, اونکولوژیست, و دوستانتان ممکن است قادر به کمک در تصمیم گیری شما جهت شرکت در کلینیکال تریال ها باشند. 

بعد از درمان چه اتفاقی می افتد؟
هنگامی که درمان به اتمام رسد, بیماران توسط پزشکان معاینه ( آزمایش های نورولوژیکی) میشوند همچنین MRI یا CT اسکن جهت برسی بازگشت تومور انجام میشود. 

من پزشک مورد نظر خود را پیدا کرده ام اما اطلاعات و پشتیبانی بیشتر را در کجا باید جستجو کنم؟
انجمن ملی تومور مغزی (NBTS) اطلاعات گسترده ای را همراه منابع مختلف فراهم آورده است. سایت این انجمن www.braintumor.org/ میباشد. لینک پشتیبانی از تومور مغزی این سایت www.braintumor.org/patients-family-friends/find-support/ است. گروه های پشتیبانی, از بیماران مبتلا به تومور مغزی , خانواده و دوستانشان , و در مواقعی ارایه دهندگان مراقبت های بهداشتی, تشکیل شده است. این گروه ها به طور منظم با شما ملاقات کرده و مشکلاتتان را درک میکنند. همچنین اعضای  این گروه ها با در میان گذاشتن مراحل طی شده در طول بیماری باعث دلگرمی یکدیگر شده و همچنین تجربیات خود را در اختیار دیگران میگذارند. پروگرام های تومور مغزی در مدیکال سنترهای بزرگ هم ممکن است گروه های پشتیبانی مخصوص خود را ارائه دهند. انجمن تومور مغزی هم یک بروشور بسیار مفید به نام” راهنمایی های ضروری در تومور مغزی" را بصورت مجانی در اختیار بیماران قرار میدهد, که شما میتوانید از سایت

www.braintumor.org/patients-family-friends/about-brain-tumors/publications/essentialguide.pdf  دانلود کنید. فونداسیون تومور مغزی, تحقیق و اطلاعاتMusella  نیز یک بوکلت به صورت PDF به نام " راهنمایی برای بیماران تازه تشخیص داده شده ی تومور مغزی" فراهم کرده است که میتوانید از سایت http://www.virtualtrials.com/faq/PatientGuide2010.pdf دانلود کنید. فونداسیون تومور مغزی اطفال نیز اطلاعاتی جهت خانواده های فرزندان مبتلا به تومور مغزی در سایت http://www.pbtfus.org/about/ فراهم آورده است. 

من یک پزشک یا ارائه دهنده‌ی مراقبت های بهداشتی هستم و اطلاعات بیشتری نیاز دارم, به کجا باید مراجعه کنم؟
برای شروع میتوانید به اونکولوژیست مرکز پزشکی خود مراجعه کنید. برای اطلاعات بیشتر میتوانید به نورو اونکولوژیست های مراکز پزشکی اطراف برای راهنمایی بیشتر مراجعه کنید. نام نورو اونکولوژیست ها معمولا در قسمت پروگرام تومور مغزی یا نورو اونکولوژی  وب سایت مرکز پزشکی ثبت شده است. همچنین سایت های ذکر شده در بالا هم کمک کنند می باشند. دفتر مرکزی ثبت تومور مغزی ایالات متحده نیز جزییات آماری تومور مغزی, ازجمله میزان بقا بیماران مبتلا به تومورهای مغزی متفاوت را با توجه به سن و نژاد فراهم کرده است. 

به عنوان یک ارائه دهنده‌ی مراقبت های بهداشتی, تمایل دارم منابع آموزشی برای بیماران محروم و در اقلیت تهیه کنم, به کجا باید مراجعه کنم؟ 

Intercultural Cancer Council -ICC-:
ICC  بوکلت هایی در مورد سرطان در اختیار ارائه دهندگان مراقبت های بهداشتی قرار میدهد که شامل نژاد های آفریقایی- امریکایی , امریکای لاتین, هاواین -پاسیفیک آیلند , امریکایی بومی میباشد. لطفا به سایت www.iccnetwork.org مراجعه کنید

Redes En Acción: شبکه ی ملی تحقیقاتی سرطان امریکای لاتین یک انیستیتو ملی سرطان است که مبارزه علیه سرطان در بیماران آمریکای لاتین , آموزش و تامین منابع را به عهده دارد.                                                                                                            

توجه:
اطلاعات موجود در این سایت هدف آموزشی دارند. لطفا به پزشک تحت لیسانس در ایالت محل زندگی خود برای راهنمایی های بیشتر در مورد وضعیت پزشکی خود مراجعه کنید